Müzik kliplerindeki kadınlar: kadın stereotiplerine geçit vermeyin

Müzik kliplerindeki kadınlar: kadın stereotiplerine geçit vermeyin

Amerikan Psikoloji Birliği ve İngiltere İçişleri Bakanlığı da dahil olmak üzere, çeşitli kurumların yaptığı araştırmalara göre, müzik klipleri, kadınları giderek daha fazla cinsel bir nesne olarak göstermeye başladı. Kadınların müzik kliplerinde nasıl gösterildiğine dair kızınızla bir konuşma yapabilmeniz için bir aksiyon listesi hazırladık. 

Müzik kliplerinde kadınların nesneleştirilmesi

Hangi müzik kanalını açarsak açalım, bol makyajlı, yarı çıplak ve davetkar şarkı sözleri ile şarkı söyleyen şarkıcılarla karşılaşıyoruz.  Hemen her klipte yer alan dolgun dudaklar, sallanan popolar, göğüsler ve kaslı göbekler kadınların çekici olmak için belli bir şekilde görünmeleri ve davranmaları gerektiği fikrini pekiştiriyor. 

"Kızım televizyonda gördüğü kadınlar gibi görünmesi gerektiğini düşünüyor" diyor çocukluğun cinselleştirilmesine ilişkin İçişleri Bakanlığı'nın anketine katılan bir anne olan Jo.  "Sorun müzik kliplerinde. Herkes yarı çıplak. Bir şarkının iyi satması için gerçekten bunu yapmak zorundalar mı?"

Bu aralar bir müzik klibi izlediyseniz, siz de Jo ile aynı duyguları paylaşıyor olabilirsiniz. Ancak bu klipler gençlerin hayatlarının giderek artan bir parçası oluyor. İçişleri Bakanlığı anketinde 2002 yılında gençlerin tahmini olarak her hafta 9 saat müzik klipleri seyrettikleri ortaya çıktı. 2010 yılına gelirsek, bu rakam her gün 2,5 saate çıkıyor.  
Ayrıca, Ofcom'un Medya ve Çocuk Araştırması, 2012 yılında 12 ile 15 yaş aralığında gençlerin %40'ının, mobil cihazlarından her hafta kolaylıkla müzik kliplerini indirdiğini ve seyrettiğini ortaya koyuyor.

Müzik videolarının kızların özgüveni üzerindeki olumsuz etkisi

Toronto, Ryerson Üniversitesi'nden araştırmacılar genç kızlardan, "mükemmel görünen" kadın stereotipinin yer aldığı 5 popüler müzik klibi seyretmelerini istediler ve bu videoların kızlar üzerindeki etkisini incelediler. Videolar katılımcılara, mümkün olduğunca gerçekçi olması adına aralarına reklamlar serpiştirilerek gösterildi. 

Çalışmada, kızlar 3 gruba ayrıldı ve her bir grup klipler arasında farklı reklamlar izledi. Bazıları normal reklamları izlerler, bazıları insanların yer almadığı reklamları ve bazıları ise fiziksel özgüveni sorununa yönelik olarak hazırlanan Dove’s 'Evolution (Dove Evrim) reklamlarını izledi.

Sonuç mu? Normal televizyon izleyenlere göre, müzik klipleri genç kızların dış görünüşlerine duydukları memnuniyeti anlamlı ölçüde düşürdü, ancak Evolution'ı (Evrim'i) izlemeleri ise tam tersi bir etki yarattı.  Kızlarımızın medya konusunda daha bilgili olmalarında yardımcı olarak ve bu görüntülerin kadınların olduklarından güzel görünmeleri için nasıl işlendiğini anlatarak, verilen zararı belli bir oranda tamir etmemiz mümkün görünüyor. 

İngiltere Birleşik Krallığı hükümeti, müzik kliplerinin genç kızların fiziksel özgüveni üzerindeki etkisi konusunda duyduğu endişe sonucunda, Jo'nun da katıldığı İçişleri Bakanlığı anketini gerçekleştirdi.  ‘Gençlerin Cinselleştirilmesi Değerlendirmesi’ müzik klipleri için yaş sınırlamaları önerdi ve yayıncılara bu videoları ne zaman yayınlayabileceklerine dair yönlendirmelerde bulundu. Ancak, elbette bu çabalar çözümün sadece bir kısmını oluşturuyor. 

Çocuklarınızın, kadın stereotipleri konusunda uyanık olmasına yardımcı olun

Gençlerin alışkanlıklarını sürekli gözlememiz kuşkusuz mümkün değil. En çok sevilen ilk 40 şarkıyı dinleyip durduğumuz veya Cumartesi akşamları iki saat TV seyredebildiğimiz günler çok gerilerde kaldı.  Günümüzün gençleri, artık çeşitli cihazlar ve platformlardan sürekli müzik ve videolara ulaşabiliyorlar. 

Onların erişimlerini kısıtlamak yerine, çocuğunuzun müzik kliplerini daha iyi anlamalarına ve böylece bilinçli olarak kendi fiziksel özgüvenlerini korumalarına yardımcı olmalısınız.  Pozitif şeyleri de vurgulamayı unutmayın.  Kuşkusuz, tüm müzik videoları özgüven yıkıcı değildir ve şarkı söylemeye ve dans etmeye ilgi duymaları, gençlere fiziksel, duygusal ve sosyal faydalar sağlayabilir. 

*Gizliliği korumak adına, bu sayfalarda dile getirdiğimiz öykülerdeki insanların gerçek isimlerini kullanmadık, ancak anlatılan öyküler gerçektir.

  • 1

    Bazı müzik kliplerini beraber izleyin

    Çocuğunuza bu kliplerde neleri sevdiğini ve neleri sevmediğini sorun. Kadınlara göre erkeklerin nasıl roller oynadığını ve nasıl bir mesaj verildiğini gösterin.  Kliplerin çocuğunuza neler hissettirdiğini, çocuğunuz ve arkadaşları üzerinde nasıl bir etki yarattıklarını sorun

  • 2

    Video prodüksiyon süreçleri hakkında bilgi edinin

    Videoların nasıl yapıldığını ve makyözlerden gardırop/kostüm sorumlularına, özel efekt teknisyenlerine ve kameramanlara kadar kimlerin görev aldığını konuşun

  • 3

    Ev ödevinizi yapın

    Çocuğunuzu bir şarkıyı dinlerken duyduğunuzda, hiçbir şey olmamış gibi o şarkıcının klibinden bahsedin ve bir sohbet başlatmaya çalışın

  • 4

    Pozitif şeylere odaklanın

    Kuşkusuz, "iyi" müzik klipleri örnekleri de var. Örneğin, Adele trendlere kapılmayan, soyunmak yerine kendi kişiliğini yansıtan giysiler giymeyi tercih eden şarkıcılara iyi bir örnek.  Bu videoları izleyin ve çocuğunuza bunlarda nelerin farklı olduğunu ve neleri sevdiğini sorun. Diğer kliplerle bu klipleri karşılaştırmasını isteyin

Sonraki adımlar

  • Bu videolardaki kadınların ona kendisini nasıl hissettirdiğini sorun ve bu kadınların sadece tek tip "güzellik" anlayışını temsil ettiğini anlatın
  • Birlikte müzik klipleri izledikleri arkadaşları ile de bu konuyu konuşması için çocuğunuzu teşvik edin.  En sevdikleri şarkıcılara, müzik kliplerinde kadınların nasıl tek tip göründüklerine ilişkin bir e-posta gönderseler nasıl olur?